Sunday, January 6, 2008

Πέθανε ο Γιάννης Ταμτάκος


Με μια δυσάρεστη είδηση μπήκε η νέα χρονιά, καθώς την Παρασκευή 4 του μηνός έφυγε ο Μπάρμπα - Γιάννης Ταμτάκος σε ηλικία 100 χρονών. Ήταν όντως "ο τελευταίος των Μοϊκανών", όπως το είχε θέσει και ο ίδιος στο βιβλίο του που εξεδόθη το 2004 υπό τον τίτλο "Αναμνήσεις μιας ζωής στο επαναστατικό κίνημα", μιας κα υπήρξε ο τελευταίος εν ζωή από τα μέλη τη ομάδας του Άγι Στίνα, η οποία χάραξε μια πραγματικά μεγαλειώδη, όσο και άγνωστη εν πολλοίς πορεία στα χρόνια του ΄Β παγκοσμίου πολέμου.

Γεννημένος το 1908 στην Παλαιά Φώκαια της Μικράς Ασίας, όντας ένα από τα παιδιά πολυπληθούς εργατικής οικογένειας, βρέθηκε για πρώτη φορά το 1914 πρόσφυγας στη Θεσσαλονίκη και μετά από μια σύντομη επιστροφή στη γενέτειρα του, οριστικά μετά την καταστροφή του 1922. Αναγκάστηκε λόγω της ανέχειας να δουλέψει από μικρή ηλικία εγκαταλείποντας το σχολείο. Ο ίδιος διαρκώς επαναλάμβανε, πως δεν ήταν κανένας διανοούμενος, άλλα ένας απλός εργάτης, η αλήθεια όμως είναι πως χάρη στην τριβή του από νωρίς στο επαναστατικό κίνημα διέθετε βαθειά πολιτική παιδεία. Η πρώτη του επαφή με το εργατικό κίνημα ήταν διαμέσου της κίνησης των Αρχειομαρξιστών, ως μέλος της οποίας διετέλεσε και γραμματέας του σωματείου των τσαγκαράδων. Πρωτοστάτησε στην εργατική εξέγερση το Μάη του '36 στη Θεσσαλονίκη και υπέστει διώξεις ως υποκινητής της. Εξορίστηκε από τη δικτατορία του Μεταξά και τα χρόνια της εξορίας του (1937 - '42 στη Γαύδο) ήρθε σε επαφή με την ομάδα του Στίνα, στην οποία και εντάχθηκε αποχωρώντας από την ομάδα του Π. Πουλιόπουλου, στην οποία ως τότε ανήκε. Η συνάντηση με το Στίνα ήταν δίχως αμφιβολία καθοριστική όσο καμία άλλη για το Γιάννη Ταμτάκο. Τα χρόνια που θα επακολουθήσουν μετά την απόδραση τους το '42 η ομάδα, στην οποία μεταξύ άλλων σπουδαίων αγωνιστών μετείχαν ο Κορνήλιος Καστοριάδης και ο δολοφονημένος από τους Σταλινικούς τη ΟΠΛΑ (ΚΚΕ) Δημοσθένης Βουρσούκης, έμελε να καταγράψει αξιοσημείωτη δραστηριότητα, τηρώντας συνεπή διεθνιστική στάση, βασιζόμενη στις αρχές του επαναστατικού ντεφαιτισμού, ερχόμενη σε ανοικτή ρήξη με την περιρρέουσα ατμόσφαιρα που κυριαρχούταν από την έξαρση του εθνικισμού. Ως φυσική απόρροια τα μέλη της ήταν κυνηγημένα από όλους και ασφαλώς από το ΚΚΕ. Πρέπει να τονιστεί ότι η ομάδα αποτελεί ένα από τα ελάχιστα παραδείγματα διεθνώς που διέσωσαν την τιμή του επαναστατικού κινήματος, ξεπερνώντας ταυτόχρονα χάρη στην οξύνοια των μελών της στην πράξη τον Τροτσκισμό, τον οποίο εν συνεχεία εγκατέλειψαν και τυπικά.

Ο Γιάννης Ταμτάκος εξακολούθησε και στη συνέχεια να διατηρεί σχέσεις τόσο με τον Άγι Στίνα, όσο και με τον Κορνήλιο Καστοριάδη, για τον οποίο συνήθιζε χαρακτηριστικά να λέει πως "από μαθητής έγινε δάσκαλος μας". Από τη δεκαετία του '80 ήρθε σε επαφή με αναρχικές και αντιεξουσιαστικές ομάδες της Θεσσαλονίκης με αρκετά κείμενα του να δημοσιεύονται σε έντυπα της περιόδου, ενώ υπήρξε επανειλημμένα ομιλητής σε εκδηλώσεις έως και πρόσφατα. Μέχρι το τέλος ενημερωνόταν και δεν παρέλειπε να μελετά γύρω από την υπόθεση της κοινωνικής χειραφέτησης. Το σημείωμα αυτό δεν αποτελεί παρά έναν ελάχιστο φόρο τιμής. Ανεξάντλητα είναι τα όσα αξίζει να ειπωθούν για το Γιάννη Ταμτάκο και τους συντρόφους του. Ευελπιστούμε να μας δοθεί η δυνατότητα να επανέλθουμε αναλυτικότερα στο προσεχές μέλλον.